zaterdag 24 september 2016

Natacha Dimovska: Alice in Wonderland

Tekst: Gilbert Putteman
Foto's: Helena Toscano

Natacha Dimovska ken ik al jaren. Als lid van de raad van bestuur van de Portaelsschool hoorde ik regelmatig positieve geluiden over deze enthousiaste, erg creatieve docente. Het werd dan ook tijd om met haar een gesprek te hebben.


Natacha werd geboren in Macedonië maar groeide op in België. Haar ouders kwamen in de jaren 70 naar België als politiek vluchtelingen. Dit verklaart waarom Natacha al verschillende identiteiten heeft gehad. Haar allereerste identiteitskaart vermeldde "politiek vluchteling", wat vrij snel werd veranderd in de Joegoslavische nationaliteit. Na de burgeroorlog werd ze opnieuw Macedonisch en uiteindelijk werd ze tot Belg genaturaliseerd, de enige mogelijkheid om hier les te kunnen geven.

Onrechtstreeks heeft haar persoonlijk familiaal verhaal haar werk mede beïnvloed. België gaf haar alle mogelijkheden om te groeien tot de persoon die ze nu is. Toch voelt ze nog een sterke verbondenheid met Macedonië, een verbondenheid die ze als rode draad gebruikte tijdens haar opleiding als beeldend kunstenaar. Onderzoek naar het begrip identiteit en naar wat dit in de hedendaagse wereld kan betekenen, hebben haar steeds geïnteresseerd en maken dan ook deel uit van haar beeldend werk.


Na haar graduaat communicatie aan het O.L.V. Ham Instituut te Mechelen werkte ze eerst 6 jaar in de privé. Tegelijkertijd schreef ze zich in aan de Portaelsschool voor Beeldende Kunsten in Vilvoorde, het beste wat haar kon overkomen. Haar toenmalige docent Walter Goossens inspireerde haar en moedigde haar aan. Nu heeft ze zijn plaats ingenomen en doceert ze aan diezelfde school. Schilderen ging als het ware vanzelf. Op haar 26e besliste ze om helemaal voor de kunst te gaan. Ze slaagde in haar toelatingsproeven aan de Academie voor Schone Kunsten in Gent en behaalde er haar diploma. Nu doceert ze ook aan de Academie te Aalst.

Haar inspiratie haalt ze volledig uit haar persoonlijke leefwereld, de mensen en de media die haar omringen, de beide academies waar ze les geeft. Ook bij haar is kunst verweven met haar leven. Natacha vertelde me dat kunst voor haar een onuitputtelijke bron van verrijking is. Kunst leert haar om voortdurend met nieuwe ogen naar de wereld te kijken. Zij zou zich geen leven zonder kunst kunnen voorstellen.


De beelden die ze maakt zijn niet volmaakt. Ze zijn zelfs verstoord en lijken daardoor gekwetst en beschadigd. De lijnen zijn onderbrekingen in wat niet onderbroken of gehinderd had moeten worden. Herinneringen worden door elkaar geschud en op een heel lineaire manier van plaats veranderd. Natacha heeft het over 'distortion-art'. Vaak twijfelt ze. Twijfel is voor haar een drijfveer in haar creatief proces. Nog een drijfveer is nieuwsgierigheid. Als ze ergens haar zinnen op heeft gezet, gaat ze er helemaal voor!

Van haar slaapkamer op zolder (de mooiste en grootste ruimte) heeft ze haar atelier gemaakt. Haar matras heeft ze in de dressing geplaatst. In haar atelier kan ze zich terugtrekken om te schilderen. Daar heeft ze een vaste afspraak met de schilderkunst, met de creatie. Toch is bij haar het creëren niet plaatsgebonden. Dit kan overal gebeuren.


Daar waar de kunst van de 20e eeuw zich kenmerkt door een onbeperkt aantal -ismen - post-impressionisme/cubisme/surrealisme/futurisme/expressionisme/minimalisme - is het onmogelijk om het veelzijdige werk van Natacha onder een bepaalde rubriek te plaatsen. Natacha schildert, maakt installaties, begeeft zich ook op het pad van de fotografie en van de videokunst (vimeo.com). Haar belangstelling is ongeremd en veelzijdig.


Tijdens haar opleiding als master in de schilderkunst bleek al gauw dat ze werk maakte dat niet te ordenen valt onder één onderwerp of techniek. Op een bepaald ogenblik is ze dan ook gestopt met ordenen. Vanaf dan ging ze de diversiteit nog meer accentueren. Zelf heeft ze geen voorkeur. Ze heeft alle media nodig om zich te kunnen uitdrukken. Natacha houdt ervan dat de toeschouwer bij het kijken naar haar werk als het ware participeert. Beweging en ruimte hebben haar altijd geboeid.

Ze werkt vaak ook samen met andere kunstenaars. Graag vermeld ik Myriam Bruls. Elke zondag nemen beiden op een bepaalde plaats op hetzelfde uur een foto, die ze naar elkaar doormailen. Myriam bewerkt dan de foto die haar werd toegestuurd door Natacha en omgekeerd. Een oefening die resulteert in verrassende creaties (2vrouwenindialoog).


Wanneer ik haar vroeg hoe ze zichzelf als kunstenares zou omschrijven, antwoordde ze zeer gevat: Alice in Wonderland. Net zoals Alice in Wonderland wil ze zich blijven verwonderen, haar omgeving bewonderen en die een plaats geven in haar werk. Voor mij is het duidelijk dat Natacha een grote behoefte heeft aan onthechting, onthechting in de zin van alles los te laten, het punt waar je je als kunstenaar alleen voelt. Dat is vaak het moment waarop de creatie begint. Deze kunstenares is begenadigd. Toch vergt haar werk enig inlevingsvermogen. Haar enthousiasme is aanstekelijk. Nu begrijp ik nog meer dan vroeger waarom zoveel studenten bij haar les volgen.

Na de fotosessie had ik nog een belangrijke vergadering op de Portaelsschool. Ik was dermate onder de indruk van mijn bezoek aan het atelier van Natacha dat ik haar tekst gefinaliseerd heb op mijn bureau op het vredegerecht vooraleer huiswaarts te rijden. Daarna stapte ik de oneindige Vilvoordse avond in en kwam ik tot het besef dat de Zennestad al ingedommeld was. Ik bewaar de beste herinnering aan mijn ontmoeting met Natacha. Ik hou nu eenmaal van kunstenaars met een groot potentieel. Soms moet je geduldig zijn. Tijd is de beste scheidsrechter. Natacha heeft al mijn verwachtingen ruimschoots ingelost!

 
 


De volgende keer gaan we trouwens op bezoek gaan bij Jan Wellens. Tot dan hoop ik!

zaterdag 10 september 2016

Vilvoorde on the move: project Bazaar

Ik zou kunnen beginnen met te klagen over de verschrikkelijke berg vuil die ik gisteren te zien kreeg tussen Tom&Co en Cash Converters, aan het Rooseveltcenter. Maar ik heb me voorgenomen om positief te blijven op mijn blog. Dus dan maar meteen het goeie nieuws op jullie loslaten: Vilvoorde krijgt er een project bij! Naam van het kind? Bazaar, zoals in "den Bazar" maar dan zonder "den". En waar? In de Toekomststraat 51, ex-Chicko Ribs. Van "achterstraatje" naar straat van de toekomst. Dat hadden ze niet zien aankomen in Vilvoorde ...


Misschien eerst een woordje uitleg over hoe ik de zaken hier zie wat de handel betreft. Dat de Leuvensestraat voor de helft leegstaat, is volgens mij vooral te wijten aan twee factoren. Ten eerste, uiteraard de hoge huurprijzen van veel panden. Voor een niet eens zo grote ruimte durven ze al gauw 2000 euro per maand te vragen. Op zich misschien geen abnormale prijzen (voor een bruisende handelsstraat). En waarschijnlijk peanuts voor een keten (straks meer over ketens), maar een hele boterham voor een kleine zelfstandige. Ten tweede hebben verschillende gebouwen geen aparte ingang naar het woongedeelte. Een groot nadeel als je de ruimte erboven niet wilt/kunt betalen. Het resultaat? Handelaars laten de Leuvensestraat links (of rechts) liggen en gaan op zoek naar andere oorden, zoals de Nowélei, de 'new place to be' in de Zennestad! Vandaar dat onze keuze gevallen is op een pand dat er vlakbij ligt.


Over U-Place wil ik ook nog iets kwijt. Het grote drama voor Vilvoorde is volgens mij niet of het er al dan niet komt, maar wel dat we niet weten of het er ooit van komt. De twijfel houdt ketens hier weg, die niet goed weten waar ze moeten investeren. Liever in U-Place waarschijnlijk. Dus beter nog even wachten. Als het project ooit wordt afgevoerd, is het een heel ander verhaal voor de Vilvoordenaars. Maar ook als het er wel komt, moeten we ons mijns inziens niet te veel zorgen maken. Wie kan daar een ruimte betalen? Niet de kleine zelfstandige. Alleen ketens. En daar moeten we nu (althans voorlopig) op mikken in ons centrum, op de kleine zelfstandige. En dat is net wat we gaan doen met Bazaar.

Dus wat is Bazaar? Bazaar wordt een dynamische concept store oftewel "winkellabo" voor kleine zelfstandigen, een soort mini-U-Place dus maar dan in het echt. De bedoeling is een aantal leuke, hippe zaakjes te combineren met een lunchzaak. Die laatste ligt al vast, nu nog de rest. De zaakjes kunnen gaan van vaste winkels tot pop-ups. Handelaars die hun concept eerst eens willen testen, kunnen ook bij ons terecht, zonder dat ze fysiek aanwezig moeten zijn. We stellen een verkoper ter beschikking die hun waren voor hen verkoopt. Voorts denken we ook aan een kunstmuur. Kortom, iedereen die met een hip ei zit, kan terecht bij Bazaar.


Daarom wil ik nog eens een oproep doen aan alle mensen die mijn blog lezen: ken je iemand die iemand kent die van iemand gehoord heeft dat die of die een zaak wil opstarten? Stuur ze ons door (0485 99 39 17)! Want uiteindelijk begint het project met de handelaars. De klanten moeten de rest doen. Ik doe meteen ook al een oproep aan de negativisten en pessimisten onder jullie: bespaar me jullie commentaar. Opgeven staat in geen enkele van mijn woordenboeken (en ik heb er veel). Ik geloof voor 200% in het project en ga er alles aan doen om er een succes van te maken. En als we falen, dan is dat zo. Maar dan hebben we het tenminste geprobeerd. Nah! Streefdatum voor het project: december. Zo hoeven jullie Vilvoorde niet uit voor de kerstaankopen. Wordt vervolgd ...

Ik hoop dat mijn foto's van het pand zoals het er nu bij ligt sommigen onder jullie al een beetje warm zullen maken. Zo niet, binnenkort meer foto's! Al zeg ik er al meteen bij dat we er een semi-industrieel pand van willen maken.

 

En aan de Vilvoordenaars heb ik nog het volgende te zeggen: Yes we can! En ook dit: delen!

Tot snel ...


zaterdag 20 augustus 2016

Sara Pan, een minimum aan materie voor een verbluffend resultaat

Tekst: Gilbert Putteman
Foto's: Helena Toscano

Op een zonnige avond trok ik samen met Helena naar het atelier van Sara Pan in de Mechelsesteenweg in Vilvoorde. Het was een blij weerzien. Als alleenstaande moeder met een wolk van een dochter heeft ze het uitermate druk. Sara is niet alleen in Vilvoorde geboren, ze heeft er ook altijd gewoond. Haar ouders en familie wonen ook in de Zennestad en haar dochtertje gaat er naar school.


Mijn ontmoeting met Sara gebeurde langs de weg van de vriendschap. Van thuis uit groeide ze op in een artistiek milieu. Haar mama was decoratrice en haar papa tekenaar in de reclamewereld. Haar grootvader langs moederszijde schilderde op doek met olieverf en volgde les aquarel aan de Vilvoordse Portaelsschool. Langs vaders kant ging haar grootvader naar de academie van Brera in Milaan, waar hij antieke schilderijen restaureerde.

Na haar kunsthumaniora met een specialisatiejaar in bedrijfsbeheer behaalde ze een Master in de Beeldende Kunsten aan de Koninklijke Academie van Schone Kunsten in Antwerpen. Met haar eindwerk werd ze zelfs bekroond met de prijs van de stad Antwerpen. Het behalen van dat diploma was voor haar niet evident. Van bij haar geboorte is Sara immers doof.


Na een lange zoektocht naar werk besloot zij zelfstandig te gaan werken als grafisch vormgever. Omdat haar vader in de publiciteit werkte, konden ze samenwerken. Maar door de crisis moest ze er na een paar jaar de brui aan geven en op zoek gaan naar ander werk.

Sinds een drietal jaren heeft ze een superjob gevonden, waar ze haar creativiteit kan botvieren. Samen met enkele collega's tekent ze beelden uit de talrijke Disney- en Marvel-films, waarna deze geprint worden op kledingstukken, T-shirts, slaapkledij, lingerie, sokken en accessoires. Omwille van de steeds nieuwe beelden ervaart ze deze job als afwisselend en uitermate creatief.


Haar figuratief werk oogt niet alleen verfrissend maar getuigt ook van veel talent. Meestal gaat het om portretten geschilderd met acrylverf op canvas in grijze, zwarte en witte tinten met een vleugje kleur. Sara is een virtuoze in het weergeven van de karaktertrekken van haar personages. Niet alleen heeft ze talent maar ook heel wat métierschap. Vooraleer Sara begint te schilderen, maakt ze meestal schetsen. Tekenen of schilderen, ze doet beide even graag. Maar ook de fotografie boeit haar. Soms wordt ze er zelfs door beïnvloed!

Door tijdsgebrek beperkt ze zich op dit ogenblik vooral tot tekenen. Tekenen is nu eenmaal de meest directe manier om je gevoelens weer te geven. Haar tekeningen zijn geïnspireerd door haar fascinatie voor de mens. Ze tekent ongenadig. Elke lijn brengt haar naar iets anders. Tekenen doe je op papier en schilderen op doek. In haar tekenwerk analyseert zij de mens vanuit een jeugdige blik, met passie en gedrevenheid. Ze schildert en tekent wanneer haar dochtertje van 6 jaar in bed ligt, en ook in het weekend als ze bij haar vader is. Het is duidelijk dat Sara op dit ogenblik tijd te kort heeft. Toch treft het me dat na haar dochter 'het creatieve' voor deze kunstenares uitermate belangrijk is.


Van haar garage maakte ze haar atelier. Daar kan ze zich uitleven en rustig werken. Tekenen doet ze vooral in de living. Stilletjes droomt ze ervan ooit in een groot huis te wonen en te beschikken over een apart, ruim atelier. Wanneer ik haar vraag voor welke kunstenaars ze bewondering heeft, merk ik dat het bijna allemaal buitenlandse portretschilders op canvas zijn: Gottfried Heinwein (een Oostenrijks schilder en graficus), Maria Kreyn (een Russische figuratieve artieste) en Mike Dargas met zijn ongelooflijke portretten op canvas met olieverf (geboren in Keulen). Maar ook Nick Alm behoort tot haar favorieten (een fantastische jonge kunstenaar uit Zweden).

Als ik aandring op een tweetal namen korter bij ons, komt Rinus Van De Velde spontaan bij haar op. Die behoort volgens haar tot de beste. Zijn zelfportretten zijn uitmuntend. Bovendien werkt hij met de lievelingskleuren van Sara, kleuren die soms een zekere dramatiek weerspiegelen. Ook voor de Vilvoordse Ulrike Bolenz heeft ze veel bewondering. Deze projecteert haar werken in een driedimensionale ruimte (zonder beeldhouwster te zijn). Volgens Sara zijn haar werken inspirerend zowel wat techniek, kleur als expressie betreft. Haar portretten op canvas vindt ze subliem. 


Haar doofheid beschouwt ze niet als een handicap. Precies omdat ze doof is, is haar concentratievermogen heel hoog. Ze zeggen weleens dat kunstenaars niet alleen vaak de eenzaamheid verbeelden, maar dat ze dikwijls ook eenzaam zijn in hun atelier. Sara heeft daar geen last van. Ook mede door haar doofheid is ze goed bestand tegen die eenzaamheid.

Sara hoopt dat haar kunst nog zal evolueren en dat de mensen veel plezier zullen beleven aan haar creaties. Als kunstenares ontwikkelde ze een soort verhevigde gevoeligheid voor details, details die anderen niet eens opmerken.

Duidelijk is ook voor haar kunst een pleidooi voor intensiteit. Voor diegenen onder jullie die interesse hebben in haar werk, vermeld ik gemakkelijkheidshalve haar e-mailadres: pansara23@gmail.com

Ook bij deze kunstenares treft het mij dat ze kunst evenzeer nodig heeft als eten en drinken. Laat haar maar behoedzaam haar grenzen aftasten. Alhoewel ze een zelfverzekerde indruk geeft, lijkt ze me tegelijkertijd ook bijzonder kwetsbaar. Ze heeft het niet altijd gemakkelijk. Niet alleen moet ze lijnen, maar ook een aantal problemen bekampen. Bij Sara vloeien kunst en leven in elkaar. 


Andermaal mocht ik een bevoorrecht waarnemer zijn in het atelier van deze merkwaardige kunstenares. Samen met haar zal ik trachten gestalte te geven aan haar dromen. Haar werk is dermate genereus en verfrissend dat ze dit verdient. Tenslotte wens ik haar niet alleen te bedanken voor de uitstekende wijn die ze ons liet proeven, maar ook voor haar aanstekelijk enthousiasme!

Volgende keer begeven we ons naar het atelier van Natacha Dimovska in de Vlierkensstraat. Jullie volgen ons toch ook? 




zondag 31 juli 2016

In de voetsporen van de Nerviërs: Domein 3 Fonteinen

Deze zomer beslisten we om eens lekker wild te doen en ... thuis te blijven. Na de vele verbouwingen aan ons huis hoopten we dat het nieuwe terras voor de nodige vakantiekriebels zou zorgen, wat de ene dag al beter lukt dan de andere. Maar dus, ook als je thuis blijft wil je er het beste van maken. En zo kom je wel al eens terecht in de wijde natuur. De Ardennen blijven op dat vlak uiteraard een topbestemming. Maar ook dichter bij huis kom je zeker aan je trekken. Vilvoorde is op het vlak van natuur dan ook best wel goed bedeeld. Aan parken geen gebrek. Denk maar aan het mooie Maurits Duchépark of het (ooit) idyllische Hanssenspark. Maar als er een is dat er met kop en schouders bovenuit steekt, is het toch wel Domein 3 Fonteinen. 

Dit park heeft me altijd al een beetje geïntrigeerd. Er gaat namelijk een zekere kracht van uit, de plek ademt een en al geschiedenis. Je voelt dat hier grootse dingen zijn gebeurd, en niet alleen dankzij de vele historische gebouwen die her en der neergezet zijn. Ook de natuur zelf draagt bij tot dat gevoel. 


En dat gevoel overvalt me al zodra ik het park binnenstap, vooral dan aan de ingang langs de VTM-gebouwen. Je krijgt echt de indruk dat je een groot bos binnenstapt. En er zijn nog van die plaatsen in het bos, sorry ... park die deze indruk in de hand werken. 


Maar misschien eerst een woordje uitleg over de oorsprong van het park. De naam 3 fonteinen zou afgeleid zijn van een fontein die door de stad Brussel in 1565 werd geplaatst voor de schippers die het kanaal op- en afvoeren. Eigenlijk telde de fontein vier waterstralen, maar je kon er maar drie zien. Veel geschiedschrijvers beweren trouwens dat de oudste woonkern van Vilvoorde aan de Zenne lag, vlak aan het Domein. Door de grillige vormen van het terrein zijn er zelfs die geloven dat er een Nervische nederzetting was gevestigd, nog voor de komst van de Romeinen. Maar daar zijn nooit bewijzen van gevonden.

Het park zoals we het nu kennen is eigenlijk een samenvoeging van 3 privédomeinen (3 fonteinen, Fontigny en Château de l'Ecluse), waarvan het oudste teruggaat tot 1767. Op elk domein stond ook een kasteel, waarvan jammer genoeg geen enkel de tand des tijds heeft doorstaan. Maar straks hier meer over. 

Tijdens het tweehonderdvijftig jarig bestaan van het park volgen de eigenaars elkaar in snel temp op. Pas in 1956 worden de drie domeinen definitief samengevoegd tot Domein 3 Fonteinen en komen ze in handen van de stad Vilvoorde. De voorwaarde voor de aankoop is wel dat de gronden ter beschikking worden gesteld van Expo 1958. Het domein heeft dus eventjes als camping gediend, waarna het voor het grote publiek werd opengesteld. 

Zoals ik al zei, hebben er verschillende kastelen op het domein gestaan. Van één van hen vind je nog sporen terug (zij het niet de originele) in het park, aan het einde van de Franse tuin als je van de oranjerie (nu brasserie De Drie Fonteinen) vertrekt. 

Zicht op de Franse tuin vanuit de Oranjerie

Je ziet het niet goed op de foto maar als je de laatste trap oploopt, kom je aan een verhoogd platform omringd met bakstenen. Precies op die plaats lag het kasteel van Jan Jozef Walckiers, de eerste eigenaar van het domein. Het werd in 1780 gebouwd naar het voorbeeld van een lustpaviljoen gelegen in de Franse tuin van het kasteel van Versailles. Een niet onbelangrijk detail in de Vilvoordse geschiedenis: van 1915 tot 1917 werd het kasteel betrokken door niemand minder dan Moritz von Bissing, de Gouverneur-Generaal van de militaire regering van het Duitse keizerrijk in bezet België. We kunnen dus stellen dat Vilvoorde even de bestuurlijke hoofdstad van ons land was. In 1944 werd het kasteel jammer genoeg compleet verwoest tijdens een bombardement door de geallieerden. 

Zicht vanuit de Franse tuin
Zicht vanuit het kasteel op de toegang via VTM

Een van de andere drie kastelen, Château de l'Ecluse, lag ongeveer op de hoger gelegen tennisvelden van Park Tennis Klub Vilvoorde. Het werd in 1878 gebouwd in opdracht van Edmond Hanssens, zoon van ex-burgemeester Benoit Hanssens. Na de tweede wereldoorlog werd het kasteel gebruikt door Engelse bewakers voor een krijgsgevangenkamp. Die bewakers hadden er zo lelijk huisgehouden dat het gebouw enkele jaren later rijp was voor de sloop. 

 
De overige gebouwen, waaronder het ruiterijcomplex, de oranjerie en de Neerhoeve, werden gebouwd in de jaren 1890. De paviljoenen aan de vroegere ingang van het park dateren uit 1911. Maar het oudste gebouw in het park is de Sint-Lendrikkapel, uit 1660. Mensen trokken vroeger naar dit bekende bedevaartsoord om te bidden tegen koorts en hoofdpijn. Oorspronkelijk stond de kapel in Neder-Over-Heembeek, achter het kasteel van Moriënsart. Maar in 1928 werd ze door Daniël Campion opgekocht, steen voor steen afgebroken en terug opgebouwd op het domein. 

 
Wat ik nog leuk vind aan Domein 3 Fonteinen: het is zo groot dat ik nog niet eens alles heb gezien. Neem nu de Japanse tuin, die in 2014 in samenwerking met de stad Komatsu werd aangelegd. Dus wie weet, vind ik er toch nog ergens een kasteel, gelegen naast de overblijfselen van een Nervische begraafplaats ... Als het zo is, zullen jullie het als eerste horen. Blijven volgen dus!

Voor dit artikel heb ik me volledig gebaseerd op de publicatie van Marcel Stappers 'De geschiedenis van het domein Drie Fonteinen te Vilvoorde', waarin je nog veel meer informatie vindt. Als je nog vragen hebt, verwijs ik je graag door naar Marcel of naar de Heemkundige Kring ...

zaterdag 23 juli 2016

Bie Garcet veruitwendigt met gratie de breekbare-kwetsbare mens

Tekst: Gilbert Putteman
Foto's: Helena Toscano
website in aanmaak: www.biegarcet.com

Bie Garcet is geboren in 1961. Beroepshalve is ze psychiatrisch verpleegkundige in St.Kamillus te Bierbeek. Haar opleiding als kunstenaar volgde ze aan de Portaelsschool te Vilvoorde onder de inspirerende leiding van Werner Bossuyt (docent beeldhouwkunst), Johan Clocheret (docent tekenkunst) en Rainier Boidin (docent schilderkunst).


Het is lang geleden dat ik zo'n getalenteerde kunstenares ontmoette. Ze werkt rond de menselijke figuur en de vergankelijkheid. Ze doet aan introspectie. Haar werk is figuratief maar evolueert soms naar het abstracte. Beeldhouwen was een oude droom voor Bie. Bij haar staat de mens centraal. Voor Bie is de kunst een zinvolle manier om met het leven om te gaan: de kunst het leven te leven zoals H. Van Canneyt het ooit stelde. Kunst maakt haar leven zinvol. In haar professionele wereld ontmoet ze mensen die getekend zijn door het leven. Alhoewel ze tracht deze wereld af te schermen van haar artistieke creaties, treft het hoe beide werelden mekaar permanent bestuiven. In haar kunst toont Bie de mens op een dermate subtiele wijze dat men deze op een andere manier gaat bekijken. Ik durf voorop te stellen dat voor Bie haar kunst niet alleen een manier is om met het leven om te gaan, maar misschien ook een manier om als het ware te overleven.


Haar leven is een duizelingwekkende aaneenschakeling van fascinatie voor de mens in al zijn complexiteit. Zij beter dan wie ook weet hoe breekbaar en broos mensen kunnen zijn. Ze slaagt erin breekbaarheid en gratie in elkaar te boetseren. Voor Bie is het doorgronden van de menselijke natuur en de mens een bijzondere ervaring die ze telkens weer opnieuw weet te verklanken in haar menigvuldige creaties. Voor haar blijft dit een onuitputtelijke uitdaging. Het treft dat ze erin slaagt op een bijna geruisloze manier de breekbare-kwetsbare mens weer te geven in haar oeuvre.


Voor mij is het al lang duidelijk dat een goed beeldhouwwerk het onzegbare laat spreken. Dit is zeker het geval bij Bie Garcet. Ook als tekenares profileert ze zich meer en meer. Sommige van haar werken doen me denken aan dit van Schiele. Via haar tekeningen bevriest ze als het ware haar gedachten. Deze schetsen vormen dan de basis voor later werk.


Wat blijft erover als we alle ballast weggooien: de vergankelijke mens! Bie Garcet barst van paradoxen. Die fundamentele onzekerheid die ze dagelijks in haar beroepswereld ervaart, is inherent aan haar natuur. Die gaat nooit weg. Toch heeft ze doorheen de jaren geleerd ermee om te gaan. Misschien is die onzekerheid ook de voedingsbodem voor alles, voor haar creaties. Haar beroep heeft haar geleerd anders naar de mensen te kijken.


Alleen door stilte komt ze in dialoog met zichzelf. Materiële dingen zijn niet haar hoofdbekommernis. Ze grijpt steeds terug naar de essentie van het leven. Haar werk is gracieus. Kwetsbaarheid en menselijke waardigheid staan centraal. Soms beangstigt de melancholie. Soms blijkt de schoonheid onraakbaar te zijn. Het is duidelijk dat de kunst van Bie resulteert uit de broeiende warmte van een lange geschiedenis. Elke nieuwe sculptuur bouwt verder op de verworvenheden van de vorige. Werner Bossuyt, docent beeldhouwkunst aan de Portaelsschool, benaderde haar werk ooit als volgt:

"De moeilijke symbiose tussen het zijn en het niet-zijn, het zichtbare en het onzichtbare, het gestolde en de beweging doet haar beelden natrillen op ons netvlies. Ze bevestigen en relativeren ons menselijk zijn en daarom zijn ze broos, breekbaar. De breekbaarheid, transparantie, tactiele eigenschappen van de gebruikte materialen verraden de omzichtige aanwezigheid van de ontwerpster, Bie Garcet".

Net zoals haar werk zelf heeft Bie Garcet iets breekbaars. We nemen afscheid met een warme knuffel. Voor ons volgend bezoek begeven we ons naar de Mechelsestraat in Vilvoorde,meer bepaald bij Sara Pan.Jullie volgen ons toch ook?


Werner Bossuyt en Bie Garcet
 

dinsdag 12 juli 2016

Vilvoorde goes 3D

Wie af en toe mijn blog leest, weet dat er in Vilvoorde een aantal getalenteerde fotografen rondlopen. Getuige de schitterende foto's die de artistieke posts van beeldmateriaal voorzien. Maar voor wie niet gezegend is met dat aangeboren talent - zoals ikzelf - en toch originele vakantiekiekjes wil maken, heb ik een goeie tip.

De meesten onder ons zullen ooit wel eens vol bewondering getuurd hebben naar oude Viewmaster-foto's. Je weet wel, die witte schijfjes met kleine foto's die je in een bakje stopt om een 3D-effect te creëren ... Waarschijnlijk heb je er zelf ook wel ergens liggen, in een oude doos op zolder. Bij mij thuis neemt mijn Viewmaster-gerief alvast een prominente plaats in de woonkamer in. Als deco staat het heel mooi. Maar dat is niet de enige reden waarom het een vaste stek heeft verdiend in ons interieur.


Wie goed oplet, ziet twee ietwat vreemde fototoestellen staan, met twee lenzen. Het zijn twee personal stereo cameras uit de jaren 40. En daar is het 'm allemaal om te doen. Ik maak er namelijk m'n eigen 3D-foto's mee. Niet zo vaak moet ik toegeven, want uiteindelijk komt er toch een en ander bij kijken. Maar wanneer we op vakantie gaan, neem ik m 'n fototoestel zo vaak mogelijk mee. Ideaal om nog even na te genieten!

Wat heb je zoal nodig om aan de slag te kunnen? Een 3D-fototoestel uiteraard, een cutter waarmee je jezelf achteraf flink wat knipwerk bespaart, (bij voorkeur) lege schijfjes en een viewer (het bakje dus) om het resultaat te kunnen bewonderen. En ik vergeet bijna de filmrolletjes (diapositieven).

Cutter, viewer en fototoestel

Jammer genoeg hangt er vaak een fors prijskaartje aan vintage. En dat is hier niet anders. Maar ik verzeker je, het is de aankoop dubbel en dik waard. Waar vind je al die spullen? Op gespecialiseerde websites zoals www.3dworldshop.com of op eBay (internationaal) vind je ongetwijfeld je gading. Mijn fototoestel en cutter komen trouwens uit de Verenigde Staten. De bakjes vind je hier op de betere rommelmarkt. Een grotere uitdaging zal het zijn om de reels (of schijfjes) te bemachtigen. Maar gelukkig bestaan ook daar websites voor, zoals www.fresavolante.com, waar je ze nieuw kunt kopen. De dia's vind je met een beetje geluk bij de fotograaf. En echte freaks - zoals ik dus - kunnen nog een stapje verder gaan en hun eigen hoesjes ontwerpen, in echte Viewmaster-stijl. Dan krijg je dit ...


Het voordeel van 3D-fotografie is dat het een stuk gemakkelijker wordt om leuke foto's te maken, op voorwaarde dat je de regels van het 3D-fotograferen in acht neemt. Dat wil zeggen, een voorwerp - een persoon bijvoorbeeld - op de voorgrond en een ander - een landschap bijvoorbeeld - op de achtergrond. Een vergezicht heeft dus geen enkel effect, tenzij je er iets voor plaatst. En het resultaat mag best wel gezien worden. Het verwondert me dan ook dat ze het concept niet verder gecommercialiseerd hebben. Al heb je nu wel digitale 3D-fotografie ...

Onze gasten zijn alvast dol op onze Viewmaster-sessies. Ze worden er niet alleen nostalgisch van, ze vinden het ook leuk dat we zelf op de foto staan, om nog maar van het 3D-effect te zwijgen. Je kiekjes krijgen er letterlijk en figuurlijk een extra dimensie bij. Alleen kun je ze niet kwijt op de sociale media. Ik kan jullie dus mijn 3D-foto's niet laten zien. Of toch niet via deze weg. Maar dat maakt het net zo leuk en origineel.


Tijdens het zoeken naar oude schijfjes is me vooral één ding opgevallen. Je vindt er wel van Brussel, Antwerpen, Brugge en Gent. Maar niet van Vilvoorde. Onbegrijpelijk, maar niet getreurd. Ooit trek ik de straat op met mijn 3D-camera en maak ik een setje over Vilvoorde. En in een gulle bui schenk ik het setje misschien aan een trouwe lezer. Met andere woorden, de blog blijven volgen is de boodschap!

Zin om je in het Viewmaster-avontuur te storten of deel je toevallig dezelfde hobby? Wil je het resultaat eens zien alvorens te sparen/investeren? Laat me zeker iets weten. Ik ben namelijk al heel lang op zoek naar een Viewmaster buddy. Al zou het met "3" pas echt compleet zijn natuurlijk ;)

zaterdag 25 juni 2016

Paul Van Namen, de schilder die zichzelf telkens heruitvindt

Tekst: Gilbert Putteman
Foto's: Helena Toscano
Website: www.paulvannamen.weebly.com

Paul Van Namen is niet alleen een levensgenieter, maar ook een uitstekend kunstenaar. Hij studeerde Hoger Kunstonderwijs aan het Sint-Lucasinstituut te Brussel en aan de academie te Anderlecht. Aan het Sint-Lucas-Instituut bezocht hij de ateliers 'vrije grafiek bij Luc Verstraete, het atelier modeltekenen bij Gaston De Smet en het steendrukatelier bij Jos Bolle in Anderlecht. Aan de Portaelsschool te Vilvoorde was hij leraar 'vrije grafiek' en 'modeltekenen'.

Voor mij is elke ontmoeting met een kunstenaar verrijkend. Dat was ook het geval toen we het atelier van Pol Van Namen bezochten. Hij leeft en werkt in een huis gelegen te Vilvoorde, in de Consciencestraat. Zijn atelier bevindt zich op de zolder, netjes gescheiden van zijn echtgenote Erika, die haar werkruimte heeft in het benedengedeelte van de woning. Voor Paul is het essentieel dat hij woont waar hij creëert. Hij wil alles bij de hand hebben. In zijn universum weet hij elke tube verf liggen. Hier heerst orde in de chaos. Zijn werkplek is inspirerend, gevoelsmatig. Het licht is overvloedig aanwezig. Licht en schaduw zijn essentieel in zijn werk. Hij werkt het liefst in stilte, bij daglicht en op een heel gedisciplineerde wijze. Het treft me dat we niets merken van de broeierige sfeer van de Consciencestraat in zijn werkruimte. 


Paul trekt zich niets aan van de heersende modetrends in de kunstwereld. Hij opteert resoluut voor zijn eigen weg. Paul Van Namen is een schilder die zijn schilderij opbouwt uit de dynamische dialoog tussen doek en verf. Hij begint met iets maar weet niet altijd waar het zal eindigen. Wanneer ik het geheel van zijn oeuvre bekijk, ontwaar ik verschillende periodes. Zijn inspiratie vindt hij overal, op vakantie, in tijdschriften. Hij ent zich vooral op materiaal dat hij toevallig of niet tegenkomt. Foto's, krantenknipsels, foto's die hij zelf neemt ... Vertrekkend van dat materiaal transformeert hij dan de werkelijkheid. Gerard Richter stelde ooit: "Schilderen heeft niets van doen met denken, omdat in het schilderen het denken het schilderen is". Mutatis mutandum geldt dit ook voor Paul. 


In zijn eerste periode ageerde hij vooral tegen agressie, oorlog en alle ermee gepaard gaande problemen. Deze periode bestempel ik als zeer sterk. Tussendoor overtuigde hij eenieder in een indrukwekkende reeks in houtskool dat hij ook een uitstekend portrettist is. Op andere momenten begeesterde hij de toeschouwers met zijn sublieme creaties met gemengde technieken (pen + lavis/steendruk bewerkt met ecoline/ ...). Ook probeert hij nieuwe combinaties uit. Zijn wasco vermengd met ecoline heeft een afstotend maar tegelijk verrassend effect. 


Thans heeft Paul zijn focus gelegd op luchtfoto's, satellietbeelden ... De skyline van New York, een luchtzicht van de zoutmijnen, een nucleaire installatie van Bushehr (Iran) - mogelijk doelwit van het Pentagon worden op een overtuigende manier op het doek geprojecteerd in kleine formaten. Ook het paradijselijke Australische dorpje Marysville werd door hem vereeuwigd. Paul Van Namen schildert ook landschappen, maar dan wel op zijn eigen typische manier. Wanneer ik zijn nieuwe reeks gebaseerd op luchtfoto's en satellietbeelden aandachtig bestudeer, treft het me dat onbewust zijn werk evolueert naar de abstractie.


Van Picasso leerde hij dat je als kunstenaar steeds nieuwe wegen moet verkennen, dat je jezelf m.a.w. steeds opnieuw moet uitvinden, en dit in de plaats van te herhalen wat je vroeger al gedaan hebt. Dat principe wordt door Paul Van Namen op een overtuigende wijze toegepast. Hij is m.a.w. niet het soort kunstenaar dat steeds hetzelfde werk maakt. Dat zou hij bestempelen als zelfverloochening.

Na ons boeiend gesprek is het voor mij duidelijk geworden dat deze schilder niet zonder kunst kan. Zijn leven zou onvolledig zijn. Voor mij hoeft het geen betoog dat net als de aanwezigheid van de zon ook de kunst licht brengt in zijn leven. Ik kijk nu al uit naar de evolutie van dat schitterende werk.

Bij ons volgend atelierbezoek begeven wij ons naar de schuifelaarstraat in Peutie, meer bepaald bij de sublieme beeldhouwster Bie Garcet. Jullie vergezellen ons toch ook?